Önleyici Hizmetler Büro Amirliği

 

    Gerektiğinde vatan için bir tek fert gibi yekpare azim ve karar ile çalışmasını bilen bir millet elbette büyük bir geleceğe layık ve aday olan bir millettir.

 

 

POLİSİYE HİZMETLERDE AMAÇ SUÇUN OLUŞMADAN ÖNLENMESİDİR.

 

Kolluk kuvvetlerinin asli vazifeleri arasında yer alan suçun işlenmeden önlenmesi çalışmaları, modern toplumlarda da ön plana çıkan görevler arasındadır.

İşlenen suçların profillerine, ortaya çıkış faktörlerine ve yöntemlerine göre yapılan araştırmalar Önleyici Hizmetler bazında değerlendirilmektedir.

 

Vizyonumuz

 

Kamu düzeni ve asayişin sağlanmasının temel şartı suçların işlenmeden önce önlenmesi ile mümkündür. Polisin suçu önleme hizmetlerinde başarılı olması ancak, suç ve suçlulara karşı vatandaşla işbirliğine girmesi ve her türlü desteğini alması ile birlikte, suçun önlenmesine yönelik önleyici polis hizmetlerini çağımızın gerektirdiği önem ve hassasiyetle daha modern, aktif, hızlı ve verimli bir yapı içerisinde sürdürülmesini sağlamaktır.

 

Temel Hedeflerimiz

 

Polis Vazife ve Salahiyet Kanununun 2. maddesi ile, “Kanunlara, tüzüklere, hükümet emirlerine ve kamu düzenine uygun olmayan hareketlerin işlenmesinden önce bu kanun hükümleri dairesinde önünü almak” görevi polise verilmiştir.

1.        Suçları Önlemek

o        Suçların çeşidi ve yapısal özellik1eri dikkate alınarak, önceden tedbirler almak suretiyle suçların işlenmesinin önüne geçilebilir. Bu yaklaşıma göre; sadece sınırlı sayıdaki suçlar değil, suçların büyük bir kısmı bu yolla önlenebilir.

o        Şüphelinin, suç işleme yeteneğinin ve isteğinin engellenmesi veya kısıtlanması bu konuda elde edilebilecek başarıda büyük önem taşımaktadır. Burada önemli olan nokta, suç için elverişli fırsatların minimum seviyeye indirilmesi, suç kaynaklarının ve şüphelinin zayıflatılması veya mağdurun güçlendirilmesidir.

o        Bu yaklaşım, önceden planlanan yasadışı aktivitelerde olduğu gibi aniden oluşan ve gelişen kavga ve benzeri olayların önlenmesini de içerir. Heyecan, öfke ve alkol gibi nedenlerden dolayı meydana gelebilecek bir olay, polisin çevrede olmasıyla genelde önlenmiş olur. Aradan biraz zaman geçmesiyle birlikte öfke, sinir ve heyecan genelde yerini sağduyuya bırakır ve olay için elverişli ortam kendiliğinden sona erer. Böylece, çıkma olasılığı bulunan, hatta meydana gelmek üzere olan bir suç, polisin yakında bulunmasıyla önlenmiş olur.

o        Yada bir bölgede alınacak basit önlemlerle (sokakların ışıklandırılması, arabalarda alarm sistemi olması, devriyenin artırılması v.s.) yüksek yakalanma olasılığı riskinden dolayı potansiyel suçlular engellenmiş olur.

2.        Olaylara Müdahale Etmek

o        Önleyici polis hizmetlerinin ikinci önemli amacı, alınan bütün tedbirlere rağmen suçların meydana gelmesi halinde olaylara en seri şekilde müdahale etmek, suçluları yakalamak veya yakalanmalarına yardımcı olmaktır.

o        Polisin cadde ve sokaklarda, halka açık yerlerde üniformalı olarak devriye hizmeti sunması temelde önleyicilik ve caydırıcılık esası üzerine kurulu olmakla birlikte, aynı zamanda da, herhangi bir olayın meydana gelmesi halinde, en kısa sürede ve emniyetli şekilde olaya müdahale etmek suretiyle suç sanıklarını olay yeri veya yakınında yakalamak amacıyla planlanmakta ve uygulamaya konulmaktadır

3.        Vatandaşların Kendilerini Güvende Hissetmelerini Sağlamak

o        Önleyici polislik uygulamaları ile ortadan kaldırılması gereken ana konulardan birisi de suç korkusudur. Suç korkusu, çok geniş ve aynı zamanda karmaşık bir olgudur. Suç oranında meydana gelen artış doğrudan veya dolaylı olarak, çalışan çalışmayan, erkek bayan, yaşlı genç herkesi etkilemektedir. Bu korku insanların hayatlarını huzursuz edebilmektedir.

o        1993 yılında İngiltere'de yapılan bir araştırma, suç korkusunun insanın günlük yaşantısına müdahale ettiğini ve olumsuz yönde etkilediğini ortaya koymuştur. Bu araştırmada, kadınların %32'si ve erkeklerin %9'u kendi hayatlarını tehlikede hissetmeleri nedeniyle gece vakti dışarı çıkma konusunda büyük endişe ve korku duyduklarını ifade etmişlerdir.

4.        Kamu Düzenini Sağlamak

o        Önleyici polis hizmetlerinin temel amaç ve hedeflerinden bir diğeri kamu düzenini sağlamak, korumak ve bozulduğunda eski haline getirmektir. Başka bir deyişle, toplum hayatının barış, düzen ve güvenlik içerisinde devamını sağlamaktır. Kamu düzeni, bütün toplumun emniyet, huzur ve güven içerisinde olması, gelişmesi ve yaşamını sürdürmesi için uygun bir ortamın oluşturulması anlamını taşımaktadır.

5.        Polis-Halk İlişkilerini Geliştirmek

o        Görevi dolayısıyla değişik kesimlerle iç içe olan polisin vatandaşlarla iyi bir ilişki ağı içerisinde bulunması ancak onun, çok değişik davranış türleri sergileyen kişilerle sağlam ve dengeli ilişkiler kurmasına bağlıdır.

o        Üniformalı polis sayısının sivil polis sayısından daha fazla olması ve halk ile iç içe olarak çalışması nedeniyle polis imajını geliştirmek açısından üniformalı genel hizmet polisine ve devriyeye büyük görev düşmektedir. Üniformalı polis, özellikle de devriyeler halkla ilişkiler programlarının vazgeçilmez temel taşlarıdır. Devriyeler, gene1 olarak vatandaşlar tarafından daha kolay ve rahat yaklaşılan polisler olarak görülür. Devriye ile vatandaşlar arasında fiziksel bir engel olmaması nedeniyle, vatandaşların devriyelere kolaylıkla ulaşabilir olması polisin vatandaşlar tarafından tanınması ve karşılıklı güven ortamının oluşturulması açısından önemlidir.

o        Burada özellikle durulması gereken önemli bir nokta, araçlı devriyelerin polis ile vatandaşlar arasında fiziksel engel olarak algılandığıdır. Yaya devriyelerin vatandaşlara adres tarif etmeleri ya da sorulan herhangi bir soruyu cevaplamaları bile polis imajını olumlu yönde etkilemektedir.

6.        Bilgi Toplamak

o        Üniformalı polis (özellikle de devriye polisi) halkın içerisinde, halkla birliktedir. Sahip olunan bu özellik, farklılık ve bir anlamda da ayrıcalık nedeniyle, önleyici hizmet sunan polislerin en önemli fonksiyonlarından birisi, iç içe olduğu ve hizmet verdiği insanlardan suçla mücadele alanında yararlı olabilecek konularda bilgi toplamaktır.

Yüksek Seviyede Görünür Olmak

Önleyici polis uygulamalarının temel amaç ve hedeflerinin gerçekleştirilmesinde yüksek seviyede polis görünürlüğü hissini oluşturmak suretiyle her yerde polis varlığını hissettirmek ve böylece suçları azaltmak, anahtar fonksiyona sahip bir ilkedir.

Önleyicilik rolünün yerine getirilmesinde polisin çok fazla çaba harcamasına gerek kalmadan sadece kendisini göstermesi, üniformalı olarak varlığını hissettirmesi yeterlidir. Polisin her yerde var olduğu izleniminin oluşturulması yoluyla potansiyel suçluların algıladığı yakalanma risk seviyesi yüksek tutulabilecek ve böylece suçluların suç eylemini gerçekleştirme olasılığı azaltılabilecektir.

Toplum Tarafından Fark Edilme

Üniformalı polis ya da devriye polisi kendisini uzman ve profesyonel olarak tanımlatmalıdır. Toplumun farkında olmadığı veya farkında olmakla birlikte rolünü ve fonksiyonlarını bilmediği bir sistemin caydırıcı olması beklenemez. Bu nedenle fark edilme, önleyici hizmetlerde önemli bir ilkedir.

Anında Müdahale İzlenimi Vermek

Önleyici polis hizmetleri, yasaları uygulama kararlılığında olduğu, yasaların çiğnenmesine izin vermeyeceği, çiğnenmesi halinde ise anında ve tereddütsüz bir şekilde bu suçu işleyeni tespit edip yakalayacağı izlenimini vermelidir. Bu polisiye tedbirlerinin varlığı, rolü ve fonksiyonlarının bilinmesiyle birlikte, herhangi bir olumsuzluk karşısında sergileyeceği kararlı yaklaşımın görülmesi ve bilinmesi de bu açıdan çok önemli bir göstergedir.

Sistemli ve Devamlı Olmak

Önleyici tedbirlerin sadece belirli bir yerde ve geçici bir süreyle uygulamada olması halinde bunlar, doğal olarak belirli bir yerde ve belirli bir zamanda etkili olabilir. Bu tedbirlerin geniş bir bölgeye hitap etmesi, toplumun çok farklı kesimlerini içine alması, sistemli bir şekilde ve devamlı olarak uygulanması durumunda, potansiyel suçlular üzerinde oluşturacağı caydırıcılık unsuru daha güçlü olur.

Devamlılık ve sistemlilik ilkesi çerçevesinde devriye modelinin düzenlenmesi ve en uygun personel dağılımının gerçekleştirilmesi konusunda dikkate alınması ve analiz edilmesi gereken unsurların tespit edilmesi çok büyük bir önem taşımaktadır.

Sistemliliği ve devamlılığı sağlamak amacıyla devriye memurları genellikle spesifik bir mesai düzeni ile görevlendirilir. Devriye bölgesi, alış veriş merkezlerinin yoğun olduğu bölgelerde daralırken, konut alanlarında genişlemektedir. Bazen memurlar, durum ve koşullara göre, devamlı bir bölge yerine farklı bölgelerde de görevlendirilmektedir.

Devriye personelinin görevlendirilmesinde dikkate alınan en belirleyici unsurlardan birisi suçun varlığı ve boyutudur. Bu bağlamda, personel, bir bölgedeki tehlikelerin sıklığının veya öneminin değerlendirilmesi sonucu ortaya çıkan önceliğe göre görevlendirilir.

Bu konuda rol oynayan başlıca etkin faktörler şunlardır:

·        Polise yapılan çağrı ve şikayet sayısı,

·        Genel suç sayısı,

·        Suçların işlenme yeri,

·        Yakalama sayısı.

Vatandaşların Katılımını Sağlamak

Polisin, suç soruşturmalarında sonuca gitmesinde etkili olan birinci ve en önemli unsur vatandaşlardan elde ettiği bilgidir. Vatandaşların desteğinden yoksun bir şekilde çalışan polis teşkilatlarının suçlar üzerinde etkili olması ve kendini kabul ettirmesi çok zor ve hatta adeta imkansızdır. Vatandaşların katılımının sağlanması, suçla mücadelenin her aşama ve alanında geçerli olan bir temel ilkedir.

Yapılan araştırmalara göre yakalanan suçluların %83'ü halkın verdiği bilgiler doğrultusunda yakalanmış, polisin yalnızca kendi çabasıyla yakaladığı suçluların yakalanan tüm suçluların %17'si olduğu anlaşılmıştır. Yine İngiltere'de yapılan bir diğer araştırma sonucuna göre polise intikal eden suçların %90'ı halkın haber vermesi ile %10'u ise polisin kendi çalışmalarıyla gerçekleşmektedir.